Kỹ Năng Sống

Đọc thơ phạm thiên thư

Đọc thơ

Phạm Thiên

Thư 

Vĩnh Hảo

doan_truong_vo_thanhdoan_truong_vo_thanhKhi cho ra đời thi phẩm
, có thể

Phạm Thiên

Thư cũng ngầm tự ví mình như là một Nguyễn

Du thời

đại. Có điều,
(hay Truyện Kiều) của Nguyễn Du thì càng lúc càng sáng lung linh hơn, càng được

tiếp nhận

bởi nhiều

quốc gia

khác hơn; còn
chỉ có mặt một lúc rồi

dần dần

đi vào

lãng quên.

Bản thân

tôi cũng chẳng nhớ thi phẩm ấy như thế nào.

Dù sao, những vần lục bát của

Phạm Thiên

Thư từ khi có mặt, cuối thập niên 1960, đầu thập niên 1970,

cho đến

nay, vẫn rung dài

âm hưởng

trong tôi, cũng như trong nhiều người khác. Nhất là qua thi phẩm
với 100 đoản thi, quả thực là vẫn chưa có giòng lục bát nào sau Nguyễn Du có thể óng ả tuyệt bích như thế.

Nhưng nhiều người đã không được đọc hết 100 đoản khúc trong thi phẩm
, mà chỉ được biết đến 3 đoạn
ráp nối từ bản nhạc rất

nổi tiếng

của Phạm Duy. Nhà nhạc sĩ tài ba, cũng họ Phạm, rất

đồng điệu

với “thiền sư ỡm ờ”

Phạm Thiên

Thư khi trích
một vài đoản thi để phổ thành bản nhạc với cùng tựa đề thi phẩm: . Giòng nhạc và
giòng thơ hòa nhập

với nhau

một cách tuyệt khéo, như thể chúng đã có sẵn cho nhau rồi vậy. Chỗ

tài tình

khác của Phạm Duy là rút được những đoạn, những câu hay nhất mà ghép thành lời cô đọng cho một nhạc khúc. Trong đó, vài chỗ phải thay đổi, nhưng không đánh mất ý chính.

Lời cho nhạc phẩm như thế này:

Rằng xưa có gã từ quan
Lên non tìm động hoa vàng nhớ nhau
Thôi thì em đừng ngại mưa mau
Đưa nhau ra tới bên cầu nước xuôi
Sông này đây chảy một giòng thôi
Mây đầu sông thẫm tóc người cuối sông
Nhớ xưa em chửa theo chồng

Mùa xuân

may áo
Áo hồng đào rơi

Mùa thu

em mặc áo da trời
Sang đông lại khoác lên người áo hoa.

Rằng xưa có gã từ quan
Lên non tìm động hoa vàng ngủ say
Thôi thì em chẳng còn yêu tôi
Leo lên cành bưởi khóc người rưng rưng
Thôi thì thôi mộ người tà dương
Thôi thì thôi nhé

đoạn trường

thế thôi
Nhớ xưa em rũ tóc thề
Nhìn trăng sao nỡ để

lời thề

bay
Đợi nhau tàn cuộc hoa này
Đành như cánh bướm đồi tây hững hờ

Rằng xưa có gã từ quan
Lên non tìm động hoa vàng ngủ say
Thôi thì thôi để mặc mây trôi
Ôm trăng đánh giấc bên đồi dạ lan
Thôi thì thôi chỉ là

phù vân

Thôi thì thôi nhé có ngần ấy thôi
Chim ơi chết dưới cội hoa
Tiếng kêu rơi rụng giữa giang hà
Mai ta chết dưới cội đào
Khóc ta xin nhỏ lệ vào

thiên thu

.

Tôi vẫn chưa có bản chính của thi phẩm
để

xem lại

câu “đành như cánh bướm đồi tây hững hờ”. Lâu nay, tôi vẫn nghĩ là “đành như cánh bướm đôi tây hững hờ” nhưng nghe nhạc của Phạm Duy thì ai cũng hát “đồi tây”. Tự nghĩ, có lẽ ngay chỗ đó,

đánh dấu

huyền vào thì

thích hợp

với nhạc hơn nên đã dùng chữ “đồi” thay chữ “đôi”.

Dầu vậy

, tôi vẫn thích cái nghĩa “đôi tây”, nghĩa là đôi ngã riêng tây (tư), hững hờ, hơn là cánh bướm bay về đồi tây, hững hờ.

Một chỗ khác là “Chim ơi chết dưới cội hoa”. Tôi nghĩ cách gọi “Chim ơi” như thế trong câu, không hay và có lẽ còn sai ý nữa. Chẳng ai lại tự gọi mình “Tôi ơi, hãy chết đi dưới cội hoa!” Con chim chết dưới cội hoa là thi nhân

đau khổ

thất tình

đã tự ví mình như con chim, chết đau chết điếng trong cuộc tình tan vỡ. Con chim nào mà chết dưới cội hoa? The thorn bird đấy. Loài chim ấy chỉ hót

một lần

trong đời

, ngọt ngào hơn bất cứ

âm thanh

nào trên mặt đất. Một khi

trưởng thành

, rời tổ, nó tìm ngay một cành cây đầy gai nhọn, chọn ngọn gai nào bén và dài nhất, phóng mình vào ngọn gai ấy,

đồng thời

cất

lên tiếng

hót

duy nhất

trong đời

nó. Tiếng hót

lúc ấy

, là bài ca siêu tuyệt nhất trong những bài ca;

mang theo

cả niềm

hạnh phúc

vô tận

của tình yêu

đồng thời

cả chất liệu

thống thiết

khổ đau hàm ẩn của nó. Đó là huyền thoại của loài chim gai (the thorn birds) có nói trong

tác phẩm

của Colleen McCullough.


đây, tiếng kêu của loài chim chết dưới cội hoa này còn thảm hơn. Vì tiếng kêu của nó vừa cất lên thì đã rụng xuống trên sông rộng, chứ không
cất lên cao để

phụng hiến

thần linh

gì hết. Và như vậy, thi nhân, trong
nỗi đau tình, đã “hờn giỗi”, vừa giả giọng

lạnh lùng

, nói:

Chứ không kêu gào:

Nói thì nói vậy, vẫn cám ơn Phạm Duy đã

phổ biến

thơ

Phạm Thiên

Thư đến

rộng rãi

quần chúng

hơn. Đôi khi bốc hứng, không nhớ được cả trăm đoản khúc của

Phạm Thiên

Thư, tôi và nhiều người khác đã

ca nhạc

phẩm của Phạm Duy.

Thích thú

lắm!

Và đây,

trọn vẹn

100 đoản thi trong Đưa Em Tìm Động Hoa Vàng của

Phạm Thiên

Thư, mỗi đoản khúc là một tiếng hót, của loài dị điểu, sẵn sàng yêu và chết, và để tiếng hót của mình rơi rụng trên sông:

1
Mười con nhạn trắng về tha

Như Lai

thường trụ

trên tà áo xuân
Vai nghiêng nghiêng suối tơ huyền
Đôi gò đào nở trên miền tuyết thơm

2
Xe lên bụi

quán hoa

đường
Qua sương trắng dậm phố phường úa thu
Tiếng chim

ướt sũng

hai mùa
Hạt rơi thêm lạnh hững hờ mây qua

3
Dế buồn dỗ giấc mù sa
Âm nao lãng đãng tơ ngà sương bay
Người về sao nở trên tay
Với hài đẫm nguyệt thêm dài gót mơ

4
Con khuyên nó hót trên bờ
Em thay áo tím

thờ ơ

giang đầu
Tưởng xưa có kẻ trên lầu
Ngày xuân gieo nhẹ trái cầu gấm hoa

5
Tóc dài cuối nội mây xa
Vàng con bướm nhụy lẫn tà huy bay

Dùng dằng

tay lại cầm tay
Trao nhau khăn lụa nhớ ngày sầu đưa

6
Từ chim thủa núi xa xưa
Về đây

rớt lại

hạt mơ cuối rừng
Từ em khép nép hài xanh
Về qua dục nở hồn anh đóa sầu

7
Ừ thì mình ngại mưa mau
Cũng đưa anh đến bên cầu nước xuôi
Sông này chảy một dòng thôi
Mây đầu sông thẫm tóc người cuối sông

8

Ngày xưa

em chửa theo chồng

Mùa xuân

em mặc áo hồng đào rơi

Mùa thu

áo biếc da trời
Sang đông em lại đổi dời áo hoa

9
Đường về hái nụ mù sa
Đưa theo dài một nương cà tím thôi
Thôi thì em chẳng yêu tôi
Leo lên cành bưởi nhớ người rưng rưng

10
Sao em bước nhỏ ngập ngừng
Bên cầu sương rụng mấy từng mai mơ
Đêm về thắp nến làm thơ

Tiếng chân

còn vọng nửa tờ thơ tôi

11
Đôi uyên ương trắng bay rồi
Tiếng nghe tha thiết bên trời chớm đông
Nửa đêm đắp mảnh chăn hồng
Lại nghe hoa lạnh ngoài đồng thiết tha

12
Con chim chết dưới cội hoa
Tiếng kêu rụng giữa giang hà xanh xao
Mai anh chết dưới cội đào
Khóc anh xin nhỏ lệ vào

thiên thu

13
Tường thành cũ phiến bia xưa
Hồn dâu biển gọi trong cờ lau bay
Chiều xanh vòng ngọc trao tay
Tặng nhau khăn lụa cuối ngày ráng pha

14
Đêm dài ươm ngát nhụy hoa
Chim kêu cửa mộ trăng tà gõ bia
Em ơi rũ tóc mây về
Nhìn trăng nỡ để

lời thề

gió bay

15
Đợi nhau tàn cuộc hoa này
Đành như cánh bướm đồi tây hững hờ
Tìm trang lệ ố hàng thơ
Chữ xưa quyên dục bây giờ chim di

16
Mây xưa cũng bỏ non về
Em xưa cũng giã câu thề đó đây
Nhớ đành biết mấy tầm tay
Lông chim biển bắc hoa gầy bãi đông

17
Đợi ai trăng rõi hoa buồn
Vắng em từ thủa theo buồm gió xuôi
Chiều chiều mở cổng mây trôi
Chênh vênh núi biếc mắt ngời sao hôm

18
Thế thôi phố bụi xe hồng
Hồ ngăn ngắt đục đôi dòng nhạn bay
Đưa nhau đấu rượu hoa này
Mai đi dã hạc thành ngoài cuồng ngâm

19
Xuống non nhớ suối hoa rừng
Vào non nhớ kẻ

lưng chừng

phố mây
Về thành nhớ cánh chim bay
Xa thành thương vóc em gầy rạc hoa

20
Hạc xưa về khép cánh tà
Tiếng rơi thành hạt mưa sa tần ngần
Em về hong tóc

mùa xuân

Trăng

trầm hương

tỏa dưới chân một vành

21
Em nằm ngó cội thu xanh
Môi ươm

đào lý

một nhành đôi mươi
Về em vàng phố mây trời
Tay đơm nụ hạ hoa dời gót xuân

22
Thì thôi tóc ấy

phù vân

Thì thôi lệ ấy còn ngần dáng sương
Thì thôi mù phố xe đường
Thôi thì thôi nhé

đoạn trường

thế thôi

23
Gầy em vóc cỏ mây dời
Tay em mai nở chân trời tuyết pha
Ngày dài ngựa soải cầm ca
Trán cao ngần nửa trăng tà ngậm sương

24
Xe lăn bánh nhỏ bụi hường
Lao xao vó rụng trên đường phố mây
Mưa giăng ráng đỏ hao gầy
Đôi con ngựa bạch ném dài tuyết sa

25
Chim nào hát giữa thôn hoa
Tay nào hong giữa chiều tà tóc bay
Lụa nào phơi nắng sông tây
Áo xuân hạ nọ xanh hoài thu đông

26
Con chim mùa nọ chưa chồng
Cũng bay

rời rã

trong dòng xuân thu
Từ em giặt áo đông tơ
Nay nghe lòng suối hững hờ còn ngâm

27
Thuyền ai buông lái đêm rằm
Sông thu ngân thoảng chuông trăng

rì rào

Cửa sương nhẹ mở âm vào
Lay nghiêng bầu nậm rượu đào trầm ca

28
Lên non cuốc sỏi trồng hoa
Xuôi thuyền lá trúc la đà câu sương
Vớt con cá nhỏ lòng đòng
Mải vui lại thả xuống dòng suối tơ

29
Vào non soi nguyệt tầm rùa
Đọc trên mai nhỏ xanh tờ

lạc thư

Thả rùa lại đứng

ưu tư

Muốn qua hang động sống như nguyệt rùa

30
Em nghiêng nón hạ

cầu mưa

Sông ngâm mây trắng nước chưa buồn về
Hoa sầu cỏ cũng sầu chia
Lơ thơ xanh tụ đầm đìa vàng pha

31
Đất nam có lão trồng hoa
Mùa hoàng cúc nở ướp trà uống đông
Lại đem bầu ngọc ra trồng
Bầu khô cất nậm rượu hồng uống xuân

32
Người vui ngựa chợ xe thành
Ta leo cầu trúc bên ghềnh thác rơi
Theo chân chim gặp mây trời
Lại qua khói động hỏi người tu non

33
Bông hoa trắng rụng bên đường
Cánh thơm

thông điệp

vô thường

tuyết băng
Con ong nhỏ mới ra giàng
Cũng nghiêng đôi cánh nhụy vàng rụng rơi

34

Mùa xuân

bỏ vào suối chơi
Nghe chim hát núi gọi trời xuống hoa
Múc bình nước mát về qua
Ghé thôn mai nọ hỏi trà mạn xưa

35
Chim

từ bỏ

động hoa thưa
Người từ tóc biếc đôi bờ hạ đông
Lên non kiếm hạt

tơ hồng

Đập ra chợt thấy đôi dòng hạc bay

36
Người về đỉnh núi sương tây
Ta riêng nằm lại đợi ngày mướp hoa
Bến nam có phố giang hà
Nghiêng nghiêng nậm ngọc dốc tà huy say

Xem thêm :  [chia sẻ] 99+ bài thơ tình chia tay buồn, chất chứa tâm trạng

37

Tình cờ

anh gặp nàng đây
Chênh chênh gót nguyệt vóc gầy liễu dương
Qua sông có kẻ chợt buồn
Ngó hoa vàng rụng bên đường chớm thu

38
Mốt mai em nhớ bao giờ
Bãi dâu vãn mộ cho dù

sắc không

Chân chim nào đậu bên cồn
Ngựa xuôi có kẻ lại buồn dấu chim

39
Đợi người cuộc mộng thâu đêm
Sông Ngân trở lệ dài thêm dòng nhòa
Anh nằm gối cỏ chờ hoa
Áo em

bạch hạc

la đà

thái hư

40
Em từ rửa mặt

chân như

Nghiêng soi hạt nước mời

hư không

về
Thâu hương hiện kính

bồ đề

Phấn son

chìm lắng

hạt mê

luân hồi

41
Ta về rũ áo mây trôi
Gối trăng đánh giấc bên đồi dạ lan
Rằng xưa có gã từ quan
Lên non tìm động hoa vàng ngủ say

42
Ngựa xưa qua ải sương này
Còn nghe nhạn lạc kêu hoài bãi sông
Nước xuôi gờn gợn mây hồng
Tiếng ca lạnh thấu

hoàng hôn

giục đò

43
Hoa đào tưởng bóng đào xưa
Thuyền sang bến nọ dòng mờ khói vơi
Hoa dương vàng nhạt sầu người
Ta về uống nước sông khuây khỏa lòng

44
Đưa nhau đổ chén rượu hồng

Mai sau

em có theo chồng đất xa
Qua đò gõ nhịp chèo ca
Nước xuôi làm rượu quan hà chuốc say

45
Khăn trăng từ độ trao tay
Nửa tan cát suối nửa mài nghiên sương
Mốt mai lòng có nghe buồn
Mảnh trăng hiện hóa

thiên đường

cõi chơi

46
Nhện cheo leo mắc tơ trời
Dòng chim qua hỏi mộ người tà dương
Đánh rơi hạt mận bên đường
Xuân sau mọc giữa

chân thường

cội hoa

47
Nụ vàng hương rộ tháng ba
Nửa đêm dậy ngó trăng tà tiêu tương
Chẳng như cội liễu bờ dương

Tóc xanh

mướt giữa

vô thường

sắc không

48
Mai nào thơm ngát thu đông
Lược em chải rụng đôi dòng tơ xanh
Đôi chim hồng yến trên cành
Ngẩn ngơ quên rỉa lông mình điểm trang

49

Mùa xuân

mặc lá trên ngàn

Mùa thu

mặc chú bướm vàng tương tư
Động nam hoa có

thiền sư

Đổi kinh lấy rượu tâm hư uống tràn

50
Nến khuya lửa hắt hiu vàng
Trang kinh lác đác đôi hàng nhạn sa
Ý nào

hóa hiện

ngàn hoa
Chữ nào cẩn nguyệt trên tà áo ni

51
Dỗ non suối giọng thầm thì
Độ

tam thế

mộng xá gì vóc hoa

Ni cô

hiện giữa

ta bà

Búp tay hồng ngọc nâng tà áo trăng

52
Tiếng chim trong cõi

vô cùng

Nở ra bát ngát trên rừng quế hương
Tiếng em hát giữa giáo đường
Chúa về trong những thánh chương

bàng hoàng

53
Đố ai nhớ hết hoa vàng
Đố ai uống cạn sương tàng trăng thâu
Đố ai tát cạn mạch sầu
Thì ta để tóc lên cầu đón ai

54
Em về sương đẫm hai vai

Dấu chân

là cánh lan dài nở đêm
Từ em hé nụ cười huyền

Mùa thu

đi mất trên miền cỏ hoa

55
Guốc mòn lẫn tiếng sơn ca
Sư về chống gậy trúc qua cầu này
Ngó bờ suối lạnh hoa bay
Thương sao giòng nước trôi hoài thiên thanh

56
Có con cá mại cờ xanh
Bơi lên nguồn cội tắm nhành suối xuân
Nửa dòng cá gặp

phù vân

Hỏi sao mây bỏ non thần xuống chơi

57
Dù mai lều cỏ chân trời
Khơi hương lò cũ khóc người trong thơ
Em còn ửng má đào tơ
Tóc xưa dù có bây giờ sương bay

58
Lên non ngắt đóa hoa này
Soi nghiêng đáy suối bóng ai nhạt nhòa
Nom hoài chẳng rõ là ta
Tắm xong khoác áo hát ca về làng

59
Tay đeo vòng ngọc xênh xang
Áo em bay giải tơ vàng thiết tha
Bước chân tìm chán

ta bà

Ngừng đây nó hỏi: đâu là

vô minh

60
Hỏi con vạc đậu bờ kinh
Cớ sao

lận đận

cái hình không hư
Vạc rằng: thưa bác thiên thư
Mặc chi cái áo

thiền sư

ỡm ờ

61
Nước đi từ thủa bao giờ
Dòng xuôi người đứng trên bờ ngó xuôi
Chừng đâu dưới bến

hoa tươi

Buộc thuyền xưa đã có người ngó sông

62
Từ hôm em bỏ theo chồng
Áo trắng em cất áo hồng em mang
Chiều nay giở lại

bàng hoàng

Mười năm áo cũ hoe vàng lệ xanh

63
Đôi chim nho nhỏ trên cành
Giục nhau đan tổ cỏ xanh bên đường
Nửa đời mây nước

du phương

Thiền sư

ngắt cỏ

cúng dường phật

thân

64
Gò chiều ùn bụi sương lên
Hỏi ra mới biết nơi yên cành vàng
Bên mồ chồn cáo đùn hang
Chim kêu như lảnh tiếng nàng ngân nga

65
Cuối xuân ta lại tìm qua
Tiểu thư chi mộ thềm

hoa dại

tàn
Sớm thu ta đánh đò sang
Bên đường cỏ mộ lại vàng cúc hoa

66
Trúc thưa cổng gió ơ hờ
Em ra tựa cửa nghĩ chưa lấy chồng
Sông ơi xanh nhé một dòng

Mùa xuân

cắp rổ ra đồng vớt hoa

67
Đường dài xao xác chim ca
Người còn khoác nón theo tà dương nao
Ván cờ bày trắng bông đào
Sao lên núi thẫm trăng vào chén không

68
Đồi thu vắt suối mây hồng
Chim xanh lác đác ngược dòng hoa tiên
Bấc sầu lửa lụn chờ em
Lệ xưa ai đã đổ nên dầu này

69
Đón em như ngóng chim trời
Bãi xuân sớm đậu chiều dời khói thu
Em còn áo trắng

ngày xưa

Trong anh muôn thủa bao giờ lệ hoen

70
Khơi trầm thơm

tụng kinh

hiền
Máu xuân mạch lạnh trong miền xương da
Vườn chùa có nụ hàm ca
Sương khuya:

pháp bảo

trăng tà: vô môn

71
Mai tươi cánh nở bên cồn
Mưa bay lấm tấm cành hương trắng ngời
Thu đông tàng ẩn kho trời
Hạt rơi rụng ngọc cánh

rời rã

hoa

72
Cổng làng mở cánh sao sa
Nhã lan

loáng thoáng

tiếng gà xóm mai
Lên chùa dâng dĩa

hoa nhài

Chợt viền trăng lạnh trên hài

tổ sư

73
Chuông ngân chiều lặng trầm tư
Tiếng lơi đẫm hạt thiên thư

bềnh bồng

Điệu về tay giấu chùm bông
Gót chân đất phật trổ hồng

hằng sa

74
Bóng trăng

tịch mặc

hiên nhà
Thành đàn nẩy hạt

tỳ bà

quyện hương
Gió thu từ

độ tha

phương
Về trên hốc gỗ bên đường

lặng im

75
Áo em vạt tím ngàn sim
Nửa nao nức gọi nửa

im lặng

chờ
Yêu nhau từ độ bao giờ
Gặp đây

giả bộ

hững hờ khói bay

76

Tình cờ

như núi gặp mây
Như sương đậu cánh hoa gầy

tiêu dao

Tỉnh ra thì giấc chim bao
Chuyện mười năm cũ lại nao nao lòng

77
Cành sen lá chĩu sương trong
Áo ni xám vạt trời hong buồn về
Tay nào nghiêng nón thơ che
Tay nào lần chuỗi

bồ đề

xanh xao

78
Đôi mày là phượng cất cao
Đôi môi chín ửng khoé đào rừng mơ
Tiếng nàng vỡ bạc thành thơ
Tụng dòng kinh tuệ trên tờ khói mây

79
Tóc em rừng ngát hương say
Tay em dài nụ hoa lay dáng ngà
Mắt xanh

bản nguyện

di đà

Bước

trầm hương

nhẹ lẫn tà dương chim

80
Mắt nàng ru chiếc nôi êm
Ru hồn tôi ngủ ngàn đêm

tuyệt vời

Em là hoa hiện dáng người
Tôi là cánh bướm cung trời về say

81
Một đêm

nằm ngủ

trong mây
Nhớ đâu

tiền kiếp

có cây hương trời
Cây bưởi trắng ngát hương đời
Nụ là tay phật chỉ người qua sông

82
Non xanh khoác áo sương hồng
Con chim điểm tuyết ngoài đồng vụt bay
Tiếng kêu lạnh buốt lòng tay
Ngón buông lại chợt tuôn đầy lòng hoa

83
Em bên cửa chuốt tay ngà
Cội lan đông mặc nở qua mấy nhành
Ngày em ướp áo hồ xanh
Con uyên tha thiết trên cành gọi thu

84
Ni về khép cửa chùa tu
Sớm mai mở cổng quét thu vườn hồng
Thu vương ngọn chổi đôi bông
Thoảng

dâng hương

lạ bướm vòng cánh duyên

85
Sư lên chót đỉnh rừng thiền
Trong tim chợt thắp một viền tà dương
Ngón tay nở nụ đào hương
Cầm nghiêng

tịnh độ

một phương diệu vời

86
Một dòng hoa nổi

trên trời

Một dòng hoa nở trong người trầm tư
Cánh nào mở cõi không hư
Phiến băng tuyết khảm một tờ

kim cang

87
Thư em ướp nụ lan vàng
Lời em gió núi

chiên đàn

thoảng xa
Áo em phất cõi

di đà

Ngón chân em nở cánh hoa

đại từ

88
Chênh vênh đầu trượng

thiền sư

Cửa non khép ải sương mù bóng ai
Non xanh

ướm hỏi

trang đài
Trăm năm còn lại dấu hài động hoa

89

Ngày xưa

bên dậu vàng hoa
Chiều chiều kê chõng nằm ra ngó trời
Năm sau em bỏ đi rồi
Ta về ngồi lắng mưa rơi giậu buồn

90
Trên nền gạch nẻ rêu phong
Xưa phơi nhã điệu giờ hong đóa quì
Trẻ đào bãi cỏ xanh rì
Được thanh kiếm quỉ bao kỳ thu han

91
Non đem nhạn nhốt trong thành
Cho sông chưa trở yếm xanh dưới cầu
Người còn dệt lụa tằm dâu
Đêm nghe mưa rụng thiên thâu ngoài giàn

92
Núi nghiêng suối vắt tơ đàn
Nhìn ngoài thạch động mưa vàng lưa thưa
Nghiêng bình trà nhớ hương xưa
Từ vàng hoa nọ bây giờ vàng hoa

93
Sáng nghe lan rụng mái nhà
Chừng như mưa nhẹ núi xa mùa này
Đường về mù mịt ngàn mây
Về nam đôi cánh chim bay xạc xào

94
Mây dù chẳng chất non cao
Đường về dù chẳng sông đào nông sâu
Đêm đêm

lòng dục

nẻo sầu
Thềm trăng ngỡ tưởng hoa cau rụng thầm

95
Nhớ cha giọt lệ khôn cầm
Dưới trăng lấp lánh như trâm vân quỳnh
Nghiêng ly mình cạn bóng mình
Tay ôm vò nguyệt một bình mây bay

96
Gối tay nệm cỏ nằm say
Gõ vào đá tụng một vài biển kinh

Mai sau

trời đất

thái bình

Về lưng núi phượng

một mình

cuồng ca

97
Gây giàn thiên lý vàng hoa
Lên non cắt cỏ lợp nhà tụ mây
Xuống đầm tát cá xâu cây
Bới khoai vùi lửa nằm dài nghe chim

98
Khách xa nhớ đến nhau tìm
Lên đồi trẩy một giỏ sim làm quà
Hứng nước suối thết bình trà
Hái bầu nấu bát canh hoa cười khàn

99
Vào

hang núi

nhập niết bàn

Tinh anh

nở đóa hoa vàng cửa khe

Mai sau

thí chủ

nào nghe
Tìm lên xin hỏi một bè mây xanh

100
Hoa vàng ta để chờ anh

Hiện thân

ta hát trên cành tâm mai
Trần gian chào cõi mộng này
Sông Ngân tìm một bến ngoài

hóa duyên

.

Ở trên là lục bát. Nay đọc thử giòng thơ thất ngôn của họ Phạm

xem sao

:


Chim quyên từ độ bỏ thôn Đoài
Quyên chẳng buồn

thảm thiết

gọi ai
Về núi Nam gặp cành hoa trắng
Quặn

đau lòng

ngó phiến tâm mai.


Thả gót giầy lãng đãng bên hồ
Trên đồi Cù thông rụng lá khô
Cơn sương trắng lùa ta

mải miết

Xuống ven bờ

phi hữu

phi vô.


Em ngồi đan chiếc áo len xanh
Hẹn gió thu về gửi tặng anh
Rồi bỏ đó em vào

thiên cổ

Anh

một đời

ngóng áo thiên thanh.


Xưa em phơi áo giữa thu phong
Lá vàng cài trên lụa rực hồng
Nay áo đã cuốn về

thiên cổ

Lá vàng bay lạnh nỗi niềm không.

Đã chớm vào thu sương chẳng bay
Sương rơi ngày đó lạnh ngày nay
Những đêm

Xem thêm :  Quà sinh nhật bá đạo

thức giấc

nhìn trăng úa
Tưởng lửa rừng xa đốt giữa mây.


Ven núi vàng trơ mấy bức tường
Chiều chiều nắng lụn cú kêu sương
Có con bướm trắng vương nền cỏ
Lẫn giữa ngàn lau dõi chút hương.

Và đây, ngũ ngôn. Bài thơ

lãng mạn

và buồn nhất của một người ỡm ờ chênh vênh giữa hai cõi đời-đạo:

Ngày xưa

anh đón em
Nơi

gác chuông

chùa nọ
Con chim nào qua đó
Còn để

dấu chân

in

Anh

một mình

gọi nhỏ
Chim ơi biết đâu tìm

Mười năm anh qua đó
Còn vẫn

dấu chân

chim
Anh

một mình

gọi nhỏ
Em ơi biết đâu tìm

Ngày xưa

anh đón em
Trên

gác chuông

chùa nọ
Bây giờ anh qua đó
Còn thấy chữ trong chuông

Anh khoác áo

nâu sồng

Em chân trời biền biệt
Tên ai còn tha thiết
Trong

tiếng chuông

chiều đưa

Ngày xưa

em qua đây
Cho tình anh chớm nở
Như chân chim

muôn thuở

In mãi bực thềm rêu

Cõi người

có bao nhiêu
Mà tình sầu

vô lượng

Còn chi trong giả tướng
Hay một vết chim bay.

Còn bài này thì ai cũng biết, vì đã được Phạm Duy phổ nhạc. Tựa của bài thơ và bản nhạc rất hay: và ba dấu chấm (…). Nếu thêm chữ Ngọ vào để thay cho ba dấu chấm thì mất hay ngay. Nàng tuổi Ngọ, tên Ngọ. Con gái mang cái tên này thì chẳng được đẹp cho lắm. Cho nên không tiện đưa vào tựa đề. Tuy vậy, trong bài, thi nhân cũng “thành thật khai báo”

tên thật

của người yêu; rồi từ đó, tên cô

đi vào

thi và ca. Tên Ngọ trở nên

nổi tiếng

và được

mọi người

nhắc tên, gọi tên, khi hát bản nhạc

dễ thương

mà buồn thấm thía này. Trong nhạc, Phạm Duy đã thay đổi và lược đi khá nhiều. Sau đây là bài thơ

nguyên thủy


Em tan trường về
Đường mưa nho nhỏ
Chim non giấu mỏ
Dưới cội hoa vàng

Bước em

thênh thang

Áo tà nguyệt bạch
Ôm nghiêng cặp sách
Vai nhỏ tóc dài

Anh

đi theo

hoài
Gót giầy thầm lặng
Đường chiều úa nắng
Mưa nhẹ bâng khuâng

Em tan trường về
Cuối đường mây đỏ
Anh tìm theo Ngọ
Dáng lau lách buồn

Tay nụ hoa thuôn
Vương bờ tóc suối
Tìm lời mở nói
Lòng sao ngập ngừng
Lòng sao rưng rưng
Như trời mây ngợp

Hôm sau vào lớp
Nhìn em ngại ngần

Em tan trường về
Đường mưa nho nhỏ
Trao vội chùm hoa
Ép vào cuối vở

Thương ơi vạn thuở
Biết nói chi nguôi
Em mỉm môi cười
Anh mang nỗi nhớ

Hè sang phượng nở
Rồi chẳng

gặp nhau

Ôi mối tình đầu
Như đi trên cát
Bước nhẹ mà sâu
Mà cũng nhòa mau

Tưởng đã phai màu
Đường chiều hoa cỏ
Mười năm rồi Ngọ

Tình cờ

qua đây

Cây xưa vẫn gầy
Phơi nghiêng ráng đỏ
Áo em ngày nọ
Phai nhạt mấy màu?

Chân theo tìm nhau
Còn là vang vọng
Đời như biển động
Xóa dấu ngày qua

Tay ngắt chùm hoa
Mà thương mà nhớ
Phố ơi

muôn thuở

Giữ vết

chân tình

Tìm xưa quẩn quanh
Ai mang bụi đỏ

Dáng em nho nhỏ
Trong cõi xa vời

Tình ơi tình ơi!

Khi cho ra đời thi phẩm, có thểThư cũng ngầm tự ví mình như là một Nguyễnđại. Có điều,(hay Truyện Kiều) của Nguyễn Du thì càng lúc càng sáng lung linh hơn, càng đượcbởi nhiềukhác hơn; cònchỉ có mặt một lúc rồilãng quên.tôi cũng chẳng nhớ thi phẩm ấy như thế nào.Dù sao, những vần lục bát củaThư từ khi có mặt, cuối thập niên 1960, đầu thập niên 1970,nay, vẫn rung dàitrong tôi, cũng như trong nhiều người khác. Nhất là qua thi phẩmvới 100 đoản thi, quả thực là vẫn chưa có giòng lục bát nào sau Nguyễn Du có thể óng ả tuyệt bích như thế.Nhưng nhiều người đã không được đọc hết 100 đoản khúc trong thi phẩm, mà chỉ được biết đến 3 đoạn ráp nối từ bản nhạc rấtcủa Phạm Duy. Nhà nhạc sĩ tài ba, cũng họ Phạm, rấtvới “thiền sư ỡm ờ”Thư khi trích một vài đoản thi để phổ thành bản nhạc với cùng tựa đề thi phẩm:. Giòng nhạc và giòng thơ hòa nhậpmột cách tuyệt khéo, như thể chúng đã có sẵn cho nhau rồi vậy. Chỗkhác của Phạm Duy là rút được những đoạn, những câu hay nhất mà ghép thành lời cô đọng cho một nhạc khúc. Trong đó, vài chỗ phải thay đổi, nhưng không đánh mất ý chính.Lời cho nhạc phẩmnhư thế này:Rằng xưa có gã từ quanLên non tìm động hoa vàng nhớ nhauThôi thì em đừng ngại mưa mauĐưa nhau ra tới bên cầu nước xuôiSông này đây chảy một giòng thôiMây đầu sông thẫm tóc người cuối sôngNhớ xưa em chửa theo chồngmay áoÁo hồng đào rơiem mặc áo da trờiSang đông lại khoác lên người áo hoa.Rằng xưa có gã từ quanLên non tìm động hoa vàng ngủ sayThôi thì em chẳng còn yêu tôiLeo lên cành bưởi khóc người rưng rưngThôi thì thôi mộ người tà dươngThôi thì thôi nhéthế thôiNhớ xưa em rũ tóc thềNhìn trăng sao nỡ đểbayĐợi nhau tàn cuộc hoa nàyĐành như cánh bướm đồi tây hững hờRằng xưa có gã từ quanLên non tìm động hoa vàng ngủ sayThôi thì thôi để mặc mây trôiÔm trăng đánh giấc bên đồi dạ lanThôi thì thôi chỉ làThôi thì thôi nhé có ngần ấy thôiChim ơi chết dưới cội hoaTiếng kêu rơi rụng giữa giang hàMai ta chết dưới cội đàoKhóc ta xin nhỏ lệ vàoTôi vẫn chưa có bản chính của thi phẩmđểcâu “đành như cánh bướm đồi tây hững hờ”. Lâu nay, tôi vẫn nghĩ là “đành như cánh bướm đôi tây hững hờ” nhưng nghe nhạc của Phạm Duy thì ai cũng hát “đồi tây”. Tự nghĩ, có lẽ ngay chỗ đó,huyền vào thìvới nhạc hơn nên đã dùng chữ “đồi” thay chữ “đôi”., tôi vẫn thích cái nghĩa “đôi tây”, nghĩa là đôi ngã riêng tây (tư), hững hờ, hơn là cánh bướm bay về đồi tây, hững hờ.Một chỗ khác là “Chim ơi chết dưới cội hoa”. Tôi nghĩ cách gọi “Chim ơi” như thế trong câu, không hay và có lẽ còn sai ý nữa. Chẳng ai lại tự gọi mình “Tôi ơi, hãy chết đi dưới cội hoa!” Con chim chết dưới cội hoa là thi nhânvìđã tự ví mình như con chim, chết đau chết điếng trong cuộc tình tan vỡ. Con chim nào mà chết dưới cội hoa? The thorn bird đấy. Loài chim ấy chỉ hót, ngọt ngào hơn bất cứnào trên mặt đất. Một khi, rời tổ, nó tìm ngay một cành cây đầy gai nhọn, chọn ngọn gai nào bén và dài nhất, phóng mình vào ngọn gai ấy,cấthótnó. Tiếng hót, là bài ca siêu tuyệt nhất trong những bài ca;cả niềmcủa tình yêucả chất liệukhổ đau hàm ẩn của nó. Đó là huyền thoại của loài chim gai (the thorn birds) có nói trongcủa Colleen McCullough.Ở đây, tiếng kêu của loài chim chết dưới cội hoa này còn thảm hơn. Vì tiếng kêu của nó vừa cất lên thì đã rụng xuống trên sông rộng, chứ không cất lên cao đểgì hết. Và như vậy, thi nhân, trong nỗi đau tình, đã “hờn giỗi”, vừa giả giọng, nói:Chứ không kêu gào:Nói thì nói vậy, vẫn cám ơn Phạm Duy đãthơThư đếnhơn. Đôi khi bốc hứng, không nhớ được cả trăm đoản khúc củaThư, tôi và nhiều người khác đãphẩm của Phạm Duy.lắm!Và đây,100 đoản thi trong Đưa Em Tìm Động Hoa Vàng củaThư, mỗi đoản khúc là một tiếng hót, của loài dị điểu, sẵn sàng yêu và chết, và để tiếng hót của mình rơi rụng trên sông:Mười con nhạn trắng về thatrên tà áo xuânVai nghiêng nghiêng suối tơ huyềnĐôi gò đào nở trên miền tuyết thơmXe lên bụiđườngQua sương trắng dậm phố phường úa thuTiếng chimhai mùaHạt rơi thêm lạnh hững hờ mây quaDế buồn dỗ giấc mù saÂm nao lãng đãng tơ ngà sương bayNgười về sao nở trên tayVới hài đẫm nguyệt thêm dài gót mơCon khuyên nó hót trên bờEm thay áo tímgiang đầuTưởng xưa có kẻ trên lầuNgày xuân gieo nhẹ trái cầu gấm hoaTóc dài cuối nội mây xaVàng con bướm nhụy lẫn tà huy baytay lại cầm tayTrao nhau khăn lụa nhớ ngày sầu đưaTừ chim thủa núi xa xưaVề đâyhạt mơ cuối rừngTừ em khép nép hài xanhVề qua dục nở hồn anh đóa sầuỪ thì mình ngại mưa mauCũng đưa anh đến bên cầu nước xuôiSông này chảy một dòng thôiMây đầu sông thẫm tóc người cuối sôngem chửa theo chồngem mặc áo hồng đào rơiáo biếc da trờiSang đông em lại đổi dời áo hoaĐường về hái nụ mù saĐưa theo dài một nương cà tím thôiThôi thì em chẳng yêu tôiLeo lên cành bưởi nhớ người rưng rưng10Sao em bước nhỏ ngập ngừngBên cầu sương rụng mấy từng mai mơĐêm về thắp nến làm thơcòn vọng nửa tờ thơ tôi11Đôi uyên ương trắng bay rồiTiếng nghe tha thiết bên trời chớm đôngNửa đêm đắp mảnh chăn hồngLại nghe hoa lạnh ngoài đồng thiết tha12Con chim chết dưới cội hoaTiếng kêu rụng giữa giang hà xanh xaoMai anh chết dưới cội đàoKhóc anh xin nhỏ lệ vào13Tường thành cũ phiến bia xưaHồn dâu biển gọi trong cờ lau bayChiều xanh vòng ngọc trao tayTặng nhau khăn lụa cuối ngày ráng pha14Đêm dài ươm ngát nhụy hoaChim kêu cửa mộ trăng tà gõ biaEm ơi rũ tóc mây vềNhìn trăng nỡ đểgió bay15Đợi nhau tàn cuộc hoa nàyĐành như cánh bướm đồi tây hững hờTìm trang lệ ố hàng thơChữ xưa quyên dục bây giờ chim di16Mây xưa cũng bỏ non vềEm xưa cũng giã câu thề đó đâyNhớ đành biết mấy tầm tayLông chim biển bắc hoa gầy bãi đông17Đợi ai trăng rõi hoa buồnVắng em từ thủa theo buồm gió xuôiChiều chiều mở cổng mây trôiChênh vênh núi biếc mắt ngời sao hôm18Thế thôi phố bụi xe hồngHồ ngăn ngắt đục đôi dòng nhạn bayĐưa nhau đấu rượu hoa nàyMai đi dã hạc thành ngoài cuồng ngâm19Xuống non nhớ suối hoa rừngVào non nhớ kẻphố mâyVề thành nhớ cánh chim bayXa thành thương vóc em gầy rạc hoa20Hạc xưa về khép cánh tàTiếng rơi thành hạt mưa sa tần ngầnEm về hong tócTrăngtỏa dưới chân một vành21Em nằm ngó cội thu xanhMôi ươmmột nhành đôi mươiVề em vàng phố mây trờiTay đơm nụ hạ hoa dời gót xuân22Thì thôi tóc ấyThì thôi lệ ấy còn ngần dáng sươngThì thôi mù phố xe đườngThôi thì thôi nhéthế thôi23Gầy em vóc cỏ mây dờiTay em mai nở chân trời tuyết phaNgày dài ngựa soải cầm caTrán cao ngần nửa trăng tà ngậm sương24Xe lăn bánh nhỏ bụi hườngLao xao vó rụng trên đường phố mâyMưa giăng ráng đỏ hao gầyĐôi con ngựa bạch ném dài tuyết sa25Chim nào hát giữa thôn hoaTay nào hong giữa chiều tà tóc bayLụa nào phơi nắng sông tâyÁo xuân hạ nọ xanh hoài thu đông26Con chim mùa nọ chưa chồngCũng baytrong dòng xuân thuTừ em giặt áo đông tơNay nghe lòng suối hững hờ còn ngâm27Thuyền ai buông lái đêm rằmSông thu ngân thoảng chuông trăngCửa sương nhẹ mở âm vàoLay nghiêng bầu nậm rượu đào trầm ca28Lên non cuốc sỏi trồng hoaXuôi thuyền lá trúc la đà câu sươngVớt con cá nhỏ lòng đòngMải vui lại thả xuống dòng suối tơ29Vào non soi nguyệt tầm rùaĐọc trên mai nhỏ xanh tờThả rùa lại đứngMuốn qua hang động sống như nguyệt rùa30Em nghiêng nón hạSông ngâm mây trắng nước chưa buồn vềHoa sầu cỏ cũng sầu chiaLơ thơ xanh tụ đầm đìa vàng pha31Đất nam có lão trồng hoaMùa hoàng cúc nở ướp trà uống đôngLại đem bầu ngọc ra trồngBầu khô cất nậm rượu hồng uống xuân32Người vui ngựa chợ xe thànhTa leo cầu trúc bên ghềnh thác rơiTheo chân chim gặp mây trờiLại qua khói động hỏi người tu non33Bông hoa trắng rụng bên đườngCánh thơmtuyết băngCon ong nhỏ mới ra giàngCũng nghiêng đôi cánh nhụy vàng rụng rơi34bỏ vào suối chơiNghe chim hát núi gọi trời xuống hoaMúc bình nước mát về quaGhé thôn mai nọ hỏi trà mạn xưa35Chimđộng hoa thưaNgười từ tóc biếc đôi bờ hạ đôngLên non kiếm hạtĐập ra chợt thấy đôi dòng hạc bay36Người về đỉnh núi sương tâyTa riêng nằm lại đợi ngày mướp hoaBến nam có phố giang hàNghiêng nghiêng nậm ngọc dốc tà huy say37anh gặp nàng đâyChênh chênh gót nguyệt vóc gầy liễu dươngQua sông có kẻ chợt buồnNgó hoa vàng rụng bên đường chớm thu38Mốt mai em nhớ bao giờBãi dâu vãn mộ cho dùChân chim nào đậu bên cồnNgựa xuôi có kẻ lại buồn dấu chim39Đợi người cuộc mộng thâu đêmSông Ngân trở lệ dài thêm dòng nhòaAnh nằm gối cỏ chờ hoaÁo emla đà40Em từ rửa mặtNghiêng soi hạt nước mờivềThâu hương hiện kínhPhấn sonhạt mê41Ta về rũ áo mây trôiGối trăng đánh giấc bên đồi dạ lanRằng xưa có gã từ quanLên non tìm động hoa vàng ngủ say42Ngựa xưa qua ải sương nàyCòn nghe nhạn lạc kêu hoài bãi sôngNước xuôi gờn gợn mây hồngTiếng ca lạnh thấugiục đò43Hoa đào tưởng bóng đào xưaThuyền sang bến nọ dòng mờ khói vơiHoa dương vàng nhạt sầu ngườiTa về uống nước sông khuây khỏa lòng44Đưa nhau đổ chén rượu hồngem có theo chồng đất xaQua đò gõ nhịp chèo caNước xuôi làm rượu quan hà chuốc say45Khăn trăng từ độ trao tayNửa tan cát suối nửa mài nghiên sươngMốt mai lòng có nghe buồnMảnh trăng hiện hóacõi chơi46Nhện cheo leo mắc tơ trờiDòng chim qua hỏi mộ người tà dươngĐánh rơi hạt mận bên đườngXuân sau mọc giữacội hoa47Nụ vàng hương rộ tháng baNửa đêm dậy ngó trăng tà tiêu tươngChẳng như cội liễu bờ dươngmướt giữa48Mai nào thơm ngát thu đôngLược em chải rụng đôi dòng tơ xanhĐôi chim hồng yến trên cànhNgẩn ngơ quên rỉa lông mình điểm trang49mặc lá trên ngànmặc chú bướm vàng tương tưĐộng nam hoa cóĐổi kinh lấy rượu tâm hư uống tràn50Nến khuya lửa hắt hiu vàngTrang kinh lác đác đôi hàng nhạn saÝ nàongàn hoaChữ nào cẩn nguyệt trên tà áo ni51Dỗ non suối giọng thầm thìĐộmộng xá gì vóc hoahiện giữaBúp tay hồng ngọc nâng tà áo trăng52Tiếng chim trong cõiNở ra bát ngát trên rừng quế hươngTiếng em hát giữa giáo đườngChúa về trong những thánh chương53Đố ai nhớ hết hoa vàngĐố ai uống cạn sương tàng trăng thâuĐố ai tát cạn mạch sầuThì ta để tóc lên cầu đón ai54Em về sương đẫm hai vailà cánh lan dài nở đêmTừ em hé nụ cười huyềnđi mất trên miền cỏ hoa55Guốc mòn lẫn tiếng sơn caSư về chống gậy trúc qua cầu nàyNgó bờ suối lạnh hoa bayThương sao giòng nước trôi hoài thiên thanh56Có con cá mại cờ xanhBơi lên nguồn cội tắm nhành suối xuânNửa dòng cá gặpHỏi sao mây bỏ non thần xuống chơi57Dù mai lều cỏ chân trờiKhơi hương lò cũ khóc người trong thơEm còn ửng má đào tơTóc xưa dù có bây giờ sương bay58Lên non ngắt đóa hoa nàySoi nghiêng đáy suối bóng ai nhạt nhòaNom hoài chẳng rõ là taTắm xong khoác áo hát ca về làng59Tay đeo vòng ngọc xênh xangÁo em bay giải tơ vàng thiết thaBước chân tìm chánNgừng đây nó hỏi: đâu là60Hỏi con vạc đậu bờ kinhCớ saocái hình không hưVạc rằng: thưa bác thiên thưMặc chi cái áoỡm ờ61Nước đi từ thủa bao giờDòng xuôi người đứng trên bờ ngó xuôiChừng đâu dưới bếnBuộc thuyền xưa đã có người ngó sông62Từ hôm em bỏ theo chồngÁo trắng em cất áo hồng em mangChiều nay giở lạiMười năm áo cũ hoe vàng lệ xanh63Đôi chim nho nhỏ trên cànhGiục nhau đan tổ cỏ xanh bên đườngNửa đời mây nướcngắt cỏthân64Gò chiều ùn bụi sương lênHỏi ra mới biết nơi yên cành vàngBên mồ chồn cáo đùn hangChim kêu như lảnh tiếng nàng ngân nga65Cuối xuân ta lại tìm quaTiểu thư chi mộ thềmtànSớm thu ta đánh đò sangBên đường cỏ mộ lại vàng cúc hoa66Trúc thưa cổng gió ơ hờEm ra tựa cửa nghĩ chưa lấy chồngSông ơi xanh nhé một dòngcắp rổ ra đồng vớt hoa67Đường dài xao xác chim caNgười còn khoác nón theo tà dương naoVán cờ bày trắng bông đàoSao lên núi thẫm trăng vào chén không68Đồi thu vắt suối mây hồngChim xanh lác đác ngược dòng hoa tiênBấc sầu lửa lụn chờ emLệ xưa ai đã đổ nên dầu này69Đón em như ngóng chim trờiBãi xuân sớm đậu chiều dời khói thuEm còn áo trắngTrong anh muôn thủa bao giờ lệ hoen70Khơi trầm thơmhiềnMáu xuân mạch lạnh trong miền xương daVườn chùa có nụ hàm caSương khuya:trăng tà: vô môn71Mai tươi cánh nở bên cồnMưa bay lấm tấm cành hương trắng ngờiThu đông tàng ẩn kho trờiHạt rơi rụng ngọc cánhhoa72Cổng làng mở cánh sao saNhã lantiếng gà xóm maiLên chùa dâng dĩaChợt viền trăng lạnh trên hài73Chuông ngân chiều lặng trầm tưTiếng lơi đẫm hạt thiên thưĐiệu về tay giấu chùm bôngGót chân đất phật trổ hồng74Bóng trănghiên nhàThành đàn nẩy hạtquyện hươngGió thu từphươngVề trên hốc gỗ bên đường75Áo em vạt tím ngàn simNửa nao nức gọi nửachờYêu nhau từ độ bao giờGặp đâyhững hờ khói bay76như núi gặp mâyNhư sương đậu cánh hoa gầyTỉnh ra thì giấc chim baoChuyện mười năm cũ lại nao nao lòng77Cành sen lá chĩu sương trongÁo ni xám vạt trời hong buồn vềTay nào nghiêng nón thơ cheTay nào lần chuỗixanh xao78Đôi mày là phượng cất caoĐôi môi chín ửng khoé đào rừng mơTiếng nàng vỡ bạc thành thơTụng dòng kinh tuệ trên tờ khói mây79Tóc em rừng ngát hương sayTay em dài nụ hoa lay dáng ngàMắt xanhBướcnhẹ lẫn tà dương chim80Mắt nàng ru chiếc nôi êmRu hồn tôi ngủ ngàn đêmEm là hoa hiện dáng ngườiTôi là cánh bướm cung trời về say81Một đêmtrong mâyNhớ đâucó cây hương trờiCây bưởi trắng ngát hương đờiNụ là tay phật chỉ người qua sông82Non xanh khoác áo sương hồngCon chim điểm tuyết ngoài đồng vụt bayTiếng kêu lạnh buốt lòng tayNgón buông lại chợt tuôn đầy lòng hoa83Em bên cửa chuốt tay ngàCội lan đông mặc nở qua mấy nhànhNgày em ướp áo hồ xanhCon uyên tha thiết trên cành gọi thu84Ni về khép cửa chùa tuSớm mai mở cổng quét thu vườn hồngThu vương ngọn chổi đôi bôngThoảnglạ bướm vòng cánh duyên85Sư lên chót đỉnh rừng thiềnTrong tim chợt thắp một viền tà dươngNgón tay nở nụ đào hươngCầm nghiêngmột phương diệu vời86Một dòng hoa nổiMột dòng hoa nở trong người trầm tưCánh nào mở cõi không hưPhiến băng tuyết khảm một tờ87Thư em ướp nụ lan vàngLời em gió núithoảng xaÁo em phất cõiNgón chân em nở cánh hoa88Chênh vênh đầu trượngCửa non khép ải sương mù bóng aiNon xanhtrang đàiTrăm năm còn lại dấu hài động hoa89bên dậu vàng hoaChiều chiều kê chõng nằm ra ngó trờiNăm sau em bỏ đi rồiTa về ngồi lắng mưa rơi giậu buồn90Trên nền gạch nẻ rêu phongXưa phơi nhã điệu giờ hong đóa quìTrẻ đào bãi cỏ xanh rìĐược thanh kiếm quỉ bao kỳ thu han91Non đem nhạn nhốt trong thànhCho sông chưa trở yếm xanh dưới cầuNgười còn dệt lụa tằm dâuĐêm nghe mưa rụng thiên thâu ngoài giàn92Núi nghiêng suối vắt tơ đànNhìn ngoài thạch động mưa vàng lưa thưaNghiêng bình trà nhớ hương xưaTừ vàng hoa nọ bây giờ vàng hoa93Sáng nghe lan rụng mái nhàChừng như mưa nhẹ núi xa mùa nàyĐường về mù mịt ngàn mâyVề nam đôi cánh chim bay xạc xào94Mây dù chẳng chất non caoĐường về dù chẳng sông đào nông sâuĐêm đêmnẻo sầuThềm trăng ngỡ tưởng hoa cau rụng thầm95Nhớ cha giọt lệ khôn cầmDưới trăng lấp lánh như trâm vân quỳnhNghiêng ly mình cạn bóng mìnhTay ôm vò nguyệt một bình mây bay96Gối tay nệm cỏ nằm sayGõ vào đá tụng một vài biển kinhtrời đấtVề lưng núi phượng97Gây giàn thiên lý vàng hoaLên non cắt cỏ lợp nhà tụ mâyXuống đầm tát cá xâu câyBới khoai vùi lửa nằm dài nghe chim98Khách xa nhớ đến nhau tìmLên đồi trẩy một giỏ sim làm quàHứng nước suối thết bình tràHái bầu nấu bát canh hoa cười khàn99Vàonở đóa hoa vàng cửa khenào ngheTìm lên xin hỏi một bè mây xanh100Hoa vàng ta để chờ anhta hát trên cành tâm maiTrần gian chào cõi mộng nàySông Ngân tìm một bến ngoàiỞ trên là lục bát. Nay đọc thử giòng thơ thất ngôn của họ PhạmChim quyên từ độ bỏ thôn ĐoàiQuyên chẳng buồngọi aiVề núi Nam gặp cành hoa trắngQuặnngó phiến tâm mai.Thả gót giầy lãng đãng bên hồTrên đồi Cù thông rụng lá khôCơn sương trắng lùa taXuống ven bờphi vô.Em ngồi đan chiếc áo len xanhHẹn gió thu về gửi tặng anhRồi bỏ đó em vàoAnhngóng áo thiên thanh.Xưa em phơi áo giữa thu phongLá vàng cài trên lụa rực hồngNay áo đã cuốn vềLá vàng bay lạnh nỗi niềm không.Đã chớm vào thu sương chẳng baySương rơi ngày đó lạnh ngày nayNhững đêmnhìn trăng úaTưởng lửa rừng xa đốt giữa mây.Ven núi vàng trơ mấy bức tườngChiều chiều nắng lụn cú kêu sươngCó con bướm trắng vương nền cỏLẫn giữa ngàn lau dõi chút hương.Và đây, ngũ ngôn. Bài thơvà buồn nhất của một người ỡm ờ chênh vênh giữa hai cõi đời-đạo:anh đón emNơichùa nọCon chim nào qua đóCòn đểinAnhgọi nhỏChim ơi biết đâu tìmMười năm anh qua đóCòn vẫnchimAnhgọi nhỏEm ơi biết đâu tìmanh đón emTrênchùa nọBây giờ anh qua đóCòn thấy chữ trong chuôngAnh khoác áoEm chân trời biền biệtTên ai còn tha thiếtTrongchiều đưaem qua đâyCho tình anh chớm nởNhư chân chimIn mãi bực thềm rêucó bao nhiêuMà tình sầuCòn chi trong giả tướngHay một vết chim bay.Còn bài này thì ai cũng biết, vì đã được Phạm Duy phổ nhạc. Tựa của bài thơ và bản nhạc rất hay:và ba dấu chấm (…). Nếu thêm chữ Ngọ vào để thay cho ba dấu chấm thì mất hay ngay. Nàng tuổi Ngọ, tên Ngọ. Con gái mang cái tên này thì chẳng được đẹp cho lắm. Cho nên không tiện đưa vào tựa đề. Tuy vậy, trong bài, thi nhân cũng “thành thật khai báo”của người yêu; rồi từ đó, tên côthi và ca. Tên Ngọ trở nênvà đượcnhắc tên, gọi tên, khi hát bản nhạcmà buồn thấm thía này. Trong nhạc, Phạm Duy đã thay đổi và lược đi khá nhiều. Sau đây là bài thơEm tan trường vềĐường mưa nho nhỏChim non giấu mỏDưới cội hoa vàngBước emÁo tà nguyệt bạchÔm nghiêng cặp sáchVai nhỏ tóc dàiAnhhoàiGót giầy thầm lặngĐường chiều úa nắngMưa nhẹ bâng khuângEm tan trường vềCuối đường mây đỏAnh tìm theo NgọDáng lau lách buồnTay nụ hoa thuônVương bờ tóc suốiTìm lời mở nóiLòng sao ngập ngừngLòng sao rưng rưngNhư trời mây ngợpHôm sau vào lớpNhìn em ngại ngầnEm tan trường vềĐường mưa nho nhỏTrao vội chùm hoaÉp vào cuối vởThương ơi vạn thuởBiết nói chi nguôiEm mỉm môi cườiAnh mang nỗi nhớHè sang phượng nởRồi chẳngÔi mối tình đầuNhư đi trên cátBước nhẹ mà sâuMà cũng nhòa mauTưởng đã phai màuĐường chiều hoa cỏMười năm rồi Ngọqua đâyCây xưa vẫn gầyPhơi nghiêng ráng đỏÁo em ngày nọPhai nhạt mấy màu?Chân theo tìm nhauCòn là vang vọngĐời như biển độngXóa dấu ngày quaTay ngắt chùm hoaMà thương mà nhớPhố ơiGiữ vếtTìm xưa quẩn quanhAi mang bụi đỏDáng em nho nhỏTrong cõi xa vờiTình ơi tình ơi!

Xem thêm :  Ôn tập thơ trung đại việt nam


Đêm Thơ – Nhạc PHẠM THIÊN THƯ & PHẠM DUY


Kỷ niệm 50 năm sáng tác
Thi Sĩ PHẠM THIÊN THƯ
21.12.2011

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Kỹ Năng Sống
Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Kỹ Năng Sống

Related Articles

Back to top button